۰
پنجشنبه ۲ آبان ۱۳۹۸ ساعت ۰۸:۲۸

وضعیت جدید شمال سوریه پس از توافق اردوغان و پوتین

وضعیت جدید شمال سوریه پس از توافق اردوغان و پوتین
به موازات پایان مهلت آتش بس 5 روزه در شمال سوریه، مسکو و آنکارا پس از سفر اردوغان به روسیه و مذاکره با پوتین، از دستیابی به توافق برای پایان دادن به عملیات نظامی ارتش ترکیه در خاک سوریه خبر دادند. در پی این توافق مقامات دو کشور از عدم آغاز مجدد جنگ و تداوم آتش بس طی روزهای آتی خبر داده اند که نشانه رضایت ترکیه از نتایج مذاکرات با روسها می باشد. از طرف دیگر کردها و دولت سوریه بر اساس توافقات صورت گرفته در حال همکاری برای ورود ارتش سوریه به مناطق شمالی هستند. حال پس از این توافق این سوال مطرح است که تحولات آینده سوریه از دریچه توافقات جدید چگونه قابل ارزیابی است؟
 
روسیه ابتکارات را به دست گرفته است
یکی از تأثیرات مهم این توافق نامه خارج شدن کامل آمریکا از معادلات تعیین کنندگی در صحنه تحولات سوریه و تبدیل رسمی روسیه به بازیگر اصلی در مورد آینده سوریه می باشد. در واقع ترکیه با این اقدام نشان داد علی رغم انجام گفتگو و حتی برخی توافقات موقت با واشنگتن، اما توافق نهایی همیشه با روس ها انجام می شود. آمریکا غیر قابل اطمینان بودن خود را هم در موضوع خیانت به کردها به اثبات رسانید و هم در نیرنگ زدن به آنکارا که نیروهای خو را از شمال سوریه کاملاً خارج خواهد کرد چرا که تنها ساعاتی پس از توافق ترکیه و آمریکا، ترامپ اعلام کرد بخشی از نیروهای آمریکایی را برای کمک به کردها در کنترل چاه های نفت در شمال سوریه نگه خواهد داشت.

به عبارتی می توان گفت بزرگترین بازنده ژئوپولیتیک معامله کنونی روسیه و ترکیه ایالات متحده است. به صورتیکه سرگئی شویگو ، وزیر دفاع روسیه اعلام کرد وقت آن است که آمریکایی ها سوریه را ترک کنند.
 
این توافق همچنین حاکی از آن است که کردها یک متحد و ضامن جدیدی خواهند داشت. در واقع پس از آن که آمریکا با خروج ناگهانی نیروهایش از سوریه کاملاً به کردهای متحد خود پشت کرده و آنها را در برابر ارتش ترکیه رها نمود اکنون روسیه در کانون توجه کردها برای کسب یک متحد قابل اعتماد در برابر حمله ترکیه قرار خواهد گرفت.
 
امتیازات توافق برای سوریه
به طور حتم دولت سوریه اگرچه به طور مداوم از عملیات ارتش ترکیه در شمال مرزهای خود در طول سالهای گذشته انتقاد کرده و آنها را مصداق تجاوزطلبی عنوان کرده است اما توافق کنونی مزایای غیر قابل انکاری برای دمشق در پی خواهد داشت. از یک طرف روسیه با این توافق موفق می شود تا یکی از سرسخت ترین دشمنان حکومت دمشق را به سمت پذیرش مشروعیت حکومت اسد و قبول آغاز گفتگوها با دمشق سوق دهد به صورتی که طی روزهای گذشته آنکارا از وجود کانال های ارتباطی میان آنکارا و دمشق در مورد هماهنگی های ضروری نظامی خبر داد. درواقع با این توافق تحلیلگران معتقدند اکنون شرایط برای به رسمیت شناختن نهایی دولت اسد از سوی آنکارا فراهم شده است.

در همین راستا هارون استاین ، مدیر برنامه خاورمیانه در موسسه تحقیقات سیاست خارجی فیلادلفیا در مصاحبه با واشنگتن پست گفت اردوغان ، که یکی از مخالفان اسد در طول جنگ سوریه بوده است اکنون مجبور است افکار عمومی ترکیه را برای چنین رویدادی (پذیرش مشروعیت اسد) آماده کند.

موضوع مقابله با احیای مجدد داعش نیز از دیگر دستاوردهای توافق برای دولت سوریه خواهد بود. یکی از بندهای توافق اشاره می دارد که هر دو کشور برای جلوگیری از نفوذ گروه های تروریستی تدابیر لازم را اتخاذ خواهند کرد. اطلاعات نشان می دهد 11000 زندانی اکثرا از عناصر داعش در زندان های شمال شرقی سوریه حضور دارند که عملیات نظامی ترکیه می توانست به فرار آنها و چالش آفرینی مجدد برای دولت سوریه منتهی شود. از طرف دیگر با توجه به وجود گسترده عناصر تکفیری النصره در استان ادلب، این توافق می تواند آنکارا را از حمایت از عناصر تروریستی در ادلب بازداشته و بر همین اساس فرصت لازم برای آزادسازی ادلب از اشغال تروریست ها فراهم شود.

در همین راستا اسد در گفتگو با پوتین افزود: "سوریه به مبارزه با تروریسم و ​​آزادسازی سرزمین های سوریه با همه ابزارهای قانونی لازم ادامه خواهد داد."

تأکید بر حفظ تمامیت ارضی سوریه به طور حتم یکی دیگر از دستاوردهای مهم توافق میان ترکیه و روسیه می باشد. با وجود اینکه اردوغان و سایر مقامات ترکیه بارها گفته اند که قصد ماندن در سوریه و تصرف مناطق شمالی این کشور را ندارند اما سوریه همواره نسبت به اهداف ترکیه از نظامی گری در این مناطق نگران بوده است. در توافق اخیر ترکیه مجدداً نسبت به احترام به تمامیت ارضی سوریه تعهد داده است.

از بعدی دیگر طبق توافق جدید، روسیه و دولت سوریه مسئول نظارت بر خروج شبه نظامیان كرد از منطقه امن هستند که صدها مایل از رود فرات تا مرز عراق و به عمق 20 مایل را شامل می شود. این امر خود به معنای بازگشت ارتش سوریه به مناطقی است که سالهاست به واسطه حضور نظامی آمریکا امکان ورود به آنها را نداشت.
 
ابهامات توافق برای کردها
طبیعتاً توقف حملات ترکیه برای کردهای سوریه امتیاز مهمی محسوب می شود که از دریچه توافق اخیر حاصل شده است. با این حال برخی از نگرانی های اصلی کردها همچون هدف آنکارا از بازگرداندن آوارگان سوری و اسکان آنها در منطقه امن که به تغییر دموگرافی منطقه مربوط می شود باقی می ماند. از یک طرف اهداف اردوغان برای تغییر دموگرافی منطقه کاملاً مشخص است اما از طرف دیگر تأکید بر بازگشت داوطلبانه آورگان در توافق ممکن است دستان ترکیه را برای اجرای این طرح ببندد. بر همین اساس کردها تاکنون در مورد نتایج توافق موضع گیری نکرده و کمال عاکف، سخنگوی روابط خارجه در اداره خودمختار کردها در شمال و شرق سوریه در گفت‌وگو با خبرگزاری کرد "هاوار" اعلام کرد: اداره خودمختار کرد به زودی موضعش را درخصوص این توافق اعلام خواهد کرد.
 
مرجع : الوقت
کد مطلب : ۸۲۳۷۳۱
ارسال نظر
نام شما

آدرس ايميل شما
نظر شما

پیشنهاد ما