Islam Times 6 Oct 2019 122019000000Sun, 06 Oct 2019 12:08:27 -0400 12:08 https://www.islamtimes.org/az/article/820442/əhlibeyti-yenidən-təfsir-etmək-tanımaq-lazımdır -------------------------------------------------- Title : Əhlibeyti yenidən təfsir etmək, tanımaq lazımdır -------------------------------------------------- Islamtimes - “Niyə Əhlibeyt (ə), xüsusilə də İmam Hüseyni (ə) tanımağımız lazımdır?”, - sualı həmişə veriməkdədir. Text : Niyə Əhlibeyt (ə), xsusilə də İmam Hseyni (ə) tanımağımız lazımdır? , - sualı həmişə veriməkdədir. Məhərrəm və Səfər ayı İmam Hseyni (ə) tanıma ayıdır. Səqəleyn hədisi bizlərə bu əmri verməkdədir. Səqəleyn hədisində vurğulanan iki dəyərli əmanətdən biri Əhlibeytdir. Əhlibeyt Quran və snnətdən sonra dinin qaynağıdır. Dini maarifi Peyğəmbərdən sonra yrənəcəyimiz mənbə Əhlibeytdir. Məsumlar canlı, danışan, yaşayan İlahi hccətlər olduqları n Quran kimi tanınmaları lazımdır. nki Quran İlahi mesajın yazılı halıdır və Əhlibeyt bu İlahi mesajın necə praktik olaraq istifadə ediləcəyini həyatları ilə gstərən İlahi Hccətdir. İlahi mesajın həm məktub(yazılı) halı, həm də praktikada istifadə edilmiş forması insanlara atdığı n əməl etmək n hccət tamam olmuşdur. Buna grə də İlahi mesajın yazılı məktub halını yrənmək n Quranı tanımaq vacib olduğu kimi, ilahi mesajın praktikada istifadə edilməsini yrənmək n də məsum imamları tanımaq zəruridir. Əhlibeyti yenidən təfsir etmək, tanımaq lazımdır Quran mumbəşəri kitab olduğu n hər zaman və coğrafiyada keərlidir.He bir cəmiyyət və millət ondan ehtiyacsız deyildir. Hər insan ona mhtacdır. He bir cəmiyyət, millər və insan mənim Qurana ehtiyacım yoxdur deyə bilməz. Buna grə, təfsir alimləri Quranı hər zamanda o zamanın insanlarının ehtiyaclarına grə yeni təfsirini edərlər. Yəni hər əsrdə yeni bir təfsir edilməkdədir. Zamanın getməsi, insanları təkamlə atması, elmi, qəli, fəlsəfi inkişaflar ərivəsində daha geniş təfsir və şərhlər edilməkdədir ki, insanların həyatlarına istiqamət verə bilsin. Əhlibeyt də Quran kimi bir zamana və məkanda məhdud deyildir, mumbəşəridir, dolayısı ilə hər zamanın insanlarının səviyyələrinə grə təfsir edilməlidir. Yeni təfsirlər, yeni analizlər, yeni şərhlər təqdim olunmalıdır. Əks təqdirdə Əhlibeytin təfsiri, Quranın təfsirindən ayrılmış olacaqdır. Səqəleyn hədisi bu həqiqəti bizə başa salır; madam ki, Qiyamətə qədər bu əmanətlər ayrılmayacaqlar, ona grə də, eyni zəlliklərə sahib olmaları lazımdır Bəziləri Quranı alıb, Əhlibyti tərk edərək Əhlibeytə zlm etmişlər, bəziləri Əhlibeyti seib Quranı tərk edərək Qurana zlm etmişlər, bəziləri isə Quran və Əhlibeyti nataraz, tərs-mtənasib təfsir edərək bir olmalarına zərər vermiş və lazım olan faydayı əldə edə bilməmişlər. İmam Hseyn (ə), Kərbəla, Aşura, Məhərrəm/Səfər də hər əsrdə olduğu kimi əsrimizdə yeni təfsir və şərhi edilməlidir. Hər il İmam Hseyn (ə) və Kərbəladakı Aşura qiyamı bir ncəki ilə grə daha kamil bəyan edilməlidir. Hər il yeni təfsir və şərhlər bəyan edilməyən cəmiyyətlər inkişaf edə bilməz, təkamlə atmazlar. Hər il eyni şeyləri təkrarlamaq İmam Hseyni (ə) tanımaq və ya anlamaq n yetərli deyildir, sadəcə yad etməkdir. Yeni təfsir və şərh demək kemişdəkilərin səhv olduğunu demək deyildir. Yeni təfsirdən məqsəd budur; dnya surətli şəkildə dəyişir, insanın həyatına təsir edən, yn verən və dəyişdirən elm, mədəniyyət bəşəri ideologiyanın nəzarətində btn cəmiyyətlərə təsir edir və qoloballaşdırır. Buna grə, İmam Hseynin (ə) Kərbəla və Aşurası insanların həyatına təsir etməsi, ynverməsi və Hayati Tayyibe yi təqdim etməsi n zamana grə təfsir edilməsi lazımdır, İmam Hseyn qiyamı həm mədəniyyətləşməli, həm də qloballaşmalıdır. Nəticə olaraq bu nqtəyi qeyd etmək istəyirik ki, muvəhhidlərin həyat kitabı olan Quran necə zamana grə həmişə yeni təfsir edilmədisə, danışan, canlı yaşayan Quran olan Əhlibeyt də o cr yeni təfsir edilməsi lazımdır. Vesselamu aleykum ve rahmetullahi ve berekatuh Rasthaber /Berlin Səbahəddin Trkyılmaz